Krioterapia jest wartościowym elementem odnowy biologicznej u sportowców. Jak zimno wpływa na organizm osoby będącej po treningu? Wywołuje wiele reakcji wspomagających regenerację. W sporcie wykorzystuje się efekty krioterapii miejscowej i krioterapii ogólnej (czyli kriokomory/kriokabiny). Dowiedz się, dlaczego sportowcy włączają krioterapię do odnowy biologicznej między treningami.
Jakie działanie wykazuje krioterapia miejscowa?
Krioterapia miejscowa to zabieg, który polega na intensywnym schłodzeniu mięśnia lub stawu. W fizjoterapii do tego celu najczęściej stosowane są urządzenia wypełnione ciekłym azotem. Generują one schłodzone pary azotu. Za pomocą specjalnego przewodu chłodną parę kieruje się na obszar poddawany zabiegowi (najczęściej jest to staw, np. kolanowy lub mięsień). Para, którą ochładzane są tkanki może mieć nawet -160 lub -180 stopni Celsjusza. W ten sposób schładza się wybrane miejsce od 30 sekund do kilku minut.
Tak niskie temperatury mają za zadanie wywołać szereg reakcji w schładzanej okolicy. Początkowo reakcją tkanek na silne schłodzenie jest skurcz naczyń krwionośnych. Nie trwa to jednak długo. Gdy ustanie działanie czynnika chłodzącego dochodzi do przeciwnej reakcji – rozszerzenia naczyń. W ten sposób do tkanek dociera więcej substancji odżywczych, tlenu, a w przypadku zapaleń – czynników przeciwzapalnych. Zimno dawkowane w krótkim czasie pozwala też obniżyć nadmierne spięcia mięśniowe. Krioterapia ponadto zmniejsza obrzęk (np. po kontuzji) i działa przeciwbólowo. Schłodzenie stawu może również poprawić jego ruchomość. Krioterapia miejscowa może też wspomóc pracę nad siłą mięśniową. [3]
Wszystkie z tych efektów znajdują zastosowanie w fizjoterapii sportowej.
Więcej informacji: Krioterapia Warszawa
Jaki cel ma zastosowanie krioterapii miejscowej po treningu?
Krioterapia miejscowa ma za zadanie wspomóc procesy regeneracji w tkankach i zmniejszyć zmęczenie mięśniowe.
Krioterapia pomocna jest także po kontuzjach – w tym sportowych (zwłaszcza takich, jak skręcenia, naciągnięcia mięśni, nadwyrężenia, stłuczenia i krwiaki zdarzające się często u sportowców). [2] Zimno ogranicza tworzenie się obrzęku i zmniejsza stan zapalny, a szybka reakcja w urazach u sportowców jest ważna.
Miejscowe schładzanie mięśnia lub stawu może być także pomocne w przewlekłych dysfunkcjach ortopedycznych, w tym w entezopatiach związanych z przeciążeniami ścięgien daną dyscypliną sportową.
Wszystkie opisane działania krioterapii miejscowej mają duże odniesienie do odnowy biologicznej u sportowców. Wspierają mięśnie i stawy pomiędzy treningami, zmniejszają zmęczenie mięśniowe i stanowią jeden z elementów przygotowania do kolejnego treningu.
Jaki wpływ ma krioterapia ogólna (kriokomora) na regenerację w sporcie?
Oprócz krioterapii miejscowej w odnowie biologicznej sportowców stosuje się także krioterapię ogólną – oddziałującą na cały organizm. Krioterapia ogólna polega na wejściu do specjalnej kriokomory lub kriokabiny, w której panuje bardzo niska temperatura. Wpływa ona na wszystkie układy organizmu człowieka. Pod wpływem tak ekstremalnego zimna zachodzi wiele procesów usprawniających regenerację w sporcie. Krioterapia ogólnoustrojowa zmniejsza przemęczenie – to ważne zwłaszcza wtedy, gdy treningi odbywają się z dużą intensywnością. Może także poprawić ogólną wydolność organizmu. [1]
Krioterapia aktywuje też układ odpornościowy, co w sporcie ma duże znaczenie. [4]
Na temat działań krioterapii wśród sportowców od dawna prowadzone są badania. Przykładem tego jest przeprowadzone wśród wioślarzy kadry olimpijskiej badanie na ergometrze wioślarskim po kriostymulacji ogólnoustrojowej. Wykazano, że taka forma odnowy biologicznej zwiększa tolerancję wysiłku (krążeniową i metaboliczną). Opóźnia też subiektywne narastanie zmęczenia (wg skali Borga). Pozwalało to na szybszą regenerację po treningu i poprawę motywacji do podjęcia kolejnych wysiłków treningowych. [1]
Szczególnie korzystne efekty przynosi krioterapia z następującą po niej kinezyterapią (ćwiczeniami ruchowymi). [4]
Fizjoterapia sportowa i krioterapia w Warszawie
Dla osób trenujących szczególne znaczenie ma dostęp do profesjonalnej fizjoterapii sportowej. Jednym z jej elementów może być właśnie krioterapia. Warszawa to miejsce, gdzie bez trudu znajdziesz taką formę odnowy biologicznej. Przykładem placówki, w której możesz skorzystać z krioterapii w Warszawie (w dzielnicy Ursynów lub Wola) jest Centrum Fizjoterapii SPINETIC. Pracujący tu fizjoterapeuci specjalizują się m.in. w fizjoterapii sportowej, w tym w usprawnianiu po kontuzjach (naderwaniach mięśni, skręceniach stawów), przeciążeniach sportowych i innych dysfunkcjach ortopedycznych. Oprócz krioterapii możesz tu skorzystać z wielu innych zabiegów, które mogą być przydatne także u sportowców, jak i u osób trenujących rekreacyjnie. To m.in. terapia manualna, masaż (także masaż sportowy), przezskórna elektroliza EPTE i kinesiotaping. Na miejscu dostępny jest też lekarz medycyny sportowej. Więcej informacji znajdziesz na stronie: https://spinetic.pl/.
Bibliografia:
- Jonak, A., & Skrzek, A. (2009). Krioterapia w odnowie biologicznej sportowców–przegląd badań. Acta Bio-Optica et Informatica Medica. Inżynieria Biomedyczna, 15(4), 319-321.
- Rymaszewska, J., & Pawlik, M. (2013). Czy krioterapia ogólnoustrojowa staje się formą terapii? Family Medicine & Primary Care Review, (2), 247-250.
- Woźniak, A., Woźniak, B., Drewa, G., Mila-Kierzenkowska, C., Rakowski, A., Porzych, M., & Szmytkowska, K. (2007). WPŁYW KRIOSTYMULACJI OGÓLNOUSTROJOWEJ NA ENZYMATYCZNĄ BARIERĘ ANTYOKSYDACYJNĄ WE KRWI KAJAKARZY PODCZAS TRENINGU. Polish Journal of Sports Medicine/Medycyna Sportowa, 23(4).
- Stanek, A., & Sieroń, A. (2012). Współczesna krioterapia ogólnoustrojowa w odnowie biologicznej. In Annales Academiae Medicae Silesiensis (Vol. 66, No. 4, pp. 64-70). Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach.
